Spiegels slijpen

Al zo'n 10 jaar worden er bij Sterrenwacht Almere spiegelslijp-cursussen gegeven onder leiding van Jan van Gastel, geassisteerd door Cees Hilhorst. 

Op 12 zaterdagmiddagen van 4 uur wordt er gewerkt aan het slijpen en polijsten van een (parabolische) Newton spiegel met diameters die kunnen variëren van 15 tot 30 cm (groter kan ook maar wordt voor een eerste spiegel niet aangeraden). 

 

Cursisten aan het werk in het gebouw van de sterrenwacht

Cursusdata: De slijpcursus begint 9 oktober,  volgende dagen zijn: 16, 23 en 30 oktober, 6, 13, 20 en 27 november, 11 en 18 december 2021 en 8, 15 en 22 januari 2022. Valt er een dag uit, wordt die in januari ingehaald.

 

Aanmelden: Aanmelding graag uiterlijk 1 april 2021, in verband met het bestellen van blanks waarvoor soms een levertijd geldt. 

 

Aantal deelnemers: Voor de cursus 2021 zijn in totaal weer acht plaatsen beschikbaar. Die zijn allemaal vol. Heb je interesse: meld je dan vast aan voor de cursus 2022 (zie link hieronder). 

 

Blanks: kunnen door ons besteld worden, maar mocht iemand al een blank hebben liggen kan die natuurlijk ook worden gebruikt, ook als de maat afwijkt van de hierboven genoemde maten. 

 

Voor meer informatie zie: http://www.janvangastel.nl/Astronomy/slijpcursus/slijpcursus.htm 

 

Een tool voor het slijpen; glazen tegeltjes gelijmd op tandartsgips

Tijdens de cursus worden alle fasen van het vormen van een spiegel doorlopen:

  1. Het ruwe slijpen (van de al voorgefreesde blank), totdat de spiegel de juiste brandpuntsafstand heeft en ongeveer sferisch is.
  2. Het fijnslijpen met steeds fijnere poeders, zodat er uiteindelijk een sferische spiegel zonder putjes van grover slijppoeder ontstaat.
  3. Het polijsten, waarmee de putjes van het fijnste slijppoeder worden weggewerkt. Ook wordt hiermee de spiegel zodanig sferisch gemaakt, dat er een goed uitgangspunt is voor het paraboliseren.
  4. Het paraboliseren: het in defintieve vorm polijsten van de spiegel.
  5. Het testen van de spiegel in de verschillende fasen: met de sferometer en de 'sharpie test' tijdens het slijpen, met de Foucaulttester en Ronchitester tijdens polijsten en paraboliseren. Deze testapparatuur is op de sterrenwacht aanwezig.

 

Een pek-mat voor het polijsten en paraboliseren van een spiegel

Welke f/waarde

De f/waarde - of f/d waarde - (brandpuntsafstand /spiegeldiameter) bepaalt hoe diep een bepaalde spiegel moet worden uitgehold. Hoe lager de f/waarde, hoe holler de spiegel. Maar ook: hoe kleiner de f/waarde, hoe moeilijk de spiegel te paraboliseren is. Wil je het jezelf niet al te moeilijk maken, kies dan voor een f/6 tot f/8. Met de kennis en vaardigheden die je daarmee opdoet kun, als je de smaak te pakken hebt, daarna gemakkelijker aan de slag met een spiegel met lagere f/waarde. Een f/5 is al wat moeilijker en een f/4 is echt moeilijk, zeker voor een eerste spiegel.

 

Is de spiegel klaar dan moet deze nog worden voorzien van een reflecterende laag van aluminium. Dit kan op de sterrenwacht of elders worden gedaan.